پڕۆفیسۆرا هاریکار دکتۆر (مریەم ئیبراهیم یاسین) ل پشکا نەشتەرگەری و نۆشداریا هەناوی، سەرپەرشتیا کۆمەکا قوتابیان کر ل کلینیکێن کۆلیژێ د دەمێ ئەنجامدانا نەشتەرگەریەکێ بۆ پشیکەکا مێ یا ئێک سالی. ئەڤ نەشتەرگەرییە ل سەر داخوازا خودانێ وێ هاتە ئەنجامدان و ژ ڕوویێ سروشتێ خۆ ڤە یا ئارەزوومەندانە (هەلبژارتی) بوو و ژ ڕوویێ نۆشداری ڤە نە یا نەچارکری و پێدڤی بوو.

نەشتەرگەرییا لادانا منالدانێ د مێیێن پشیکان دا، کو ب زۆری ب "نەزۆککرن" (التعقيم/Spaying) دهێتە نیاسین، ڕاکیرنا منالدان و هێلکەدانان ب ڕێکا نەشتەرگەریێ ب خۆڤە دگریت. ئەڤ دەستتێوەردانە هاتیە ئەنجامدان بۆ ڕێگریکرن ل دووگیانیێ و کێمکرنا وان ڕەفتارێن گرێدایی ب جووتبوونێ ڤە. زێدەباری هندێ، ئەڤ چەندە پشکداریێ د کێمکرنا هژمارا پشیکێن بەرەڵا (بێ خودان) دا دکەت و مفایێن تەندروستی یێن دەمدرێژ پێشکێشی پشیکان دکەت.

مفایێن تەندروستی یێن ڤێ نەشتەرگەریێ:
• کۆنترۆلکرنا زۆربوونا نەخواستی: ئەڤ ڕێکارە هاریکارە د بڕێڤەبرنا هژمارا پشیکان و کێمکرنا قەرەبالغیێ د پەناگەهێن ئاژەلان دا.
• کێمکرنا ڕەفتارێن گرێدایی جووتبوونێ: ڕەفتارێن گرێدایی جووتبوونێ کێم دکەت، وەکو میزکرنا نەگۆنجای (ل جهێن نەدروست).
• خۆپاراستن ژ نەخۆشیان: نەشتەرگەری مەترسیا تووشبوون ب وەرەمێن (پەنجەشێرا) مەمکی و هەروەسا پەنجەشێرا منالدان و هێلکەدانان کێم دکەت.

پێنگاڤێن ئەنجامدانا نەشتەرگەریێ:

1. بەنجدان (سڕکرن).
2. تەعقیمکرن (پاقژکرن و ژناڤبرنا میکرۆبان ل جهێ نەشتەرگەریێ).
3. دروستکرنا قەلشتێ (بڕینا نەشتەرگەریێ).
4. دەرئێخستن و لادانا منالدان و هێلکەدانان.
5. گرتنا (دورینا) جهێ بڕینێ.

ب زۆری چاکبوون ژ ڤێ نەشتەرگەریێ یا خێرا یە، کو پشیک هێز و ساخلەمیا خۆ د ماوەیێ چەند ڕۆژان بۆ حەفتیەکێ دا ب دەستڤە دئینیتە ڤە.

پەیمان فەخری تاهر